Jean-Pierre Chabrol - Racontes a sotavotz - Revirada a l’occitan de Patric Sauzet

Jean-Pierre Chabrol - Racontes a sotavotz

Revirada a l’occitan de Patric Sauzet

Autor de mai d’un roman, Jean-Pierre Chabrol èra tanben un contaire de tria.

Les Contes à mi-voix (publicats en francés en 1985 en çò de Grasset), entremesclan novèlas e racontes. Evòcan lo monde de son enfança e de sa joinessa, pendent l'Ocupacion, la Resisténcia e las annadas 1950.  
Sul mòde umoristic (los païsans celibataris que respondon a una anóncia pichona e aculhisson de prostituïdas dins lor bòria) o tragic (los racontes de Resisténcia) mas totjorn amb una tendresa granda, per exemple dins sos retraches de familha : La sopa de la mameta, Lo Rasim magic, la maire regenta sevèra e drecha, l'antre d'un paire bricolaire o l'evocacion del saber-viure del vilatge amb sas domaisèlas, infirmièra o professor de piano, son fornièr, son Samuel de filh o son amic guitarrista andalós de passatge, totes son vius. Que, se l'autor ten al tèrme de "contes", s'agís pas d'un ressassement folcloric n°1000 , mas de l'evocacion de la vida d'uèi o d'ièr a pena en Cevena, de nòstre monde de cada jorn.

Brèus racontes, concentrats del mond e de l’òbra de Chabròl : l’engatjament, la revòlta, resistenta o camisarda, l’atencion fina a la vida e a la riquesa d’arma de las simplas gents. La Cevena, coma ditz Chabròl : non pas per ne negar la complexitat, mas per donar a son país la proximitat d’una persona que parla per sa boca. Una votz que nos parla de mai prèp que dins los romans. De l’autor, dels sieus e de sa familha, los racontes s’entre­nosan. Una contaira de mameta que tornam trobar faseira non-parièira de sopa. Sos parents, de sas amors de jovença a sa vida de regents e a l’edu­cacion de lor filh. L’oncle calossut tornat del chaple de 14-18, lo linge cosin que pefona. L’autor el meteis que monta al Maquís rejónher los gaullistas e que s’i endeven comunista, dins una fraternitat ont se costejan Occitans, Espanhòls, Poloneses... e mai Alemands. E las Cevenas de cambiar : de pèrdre sos còdes tradicionals o d’aculhir de novèls abitants, dins un edonisme erotic o lo drama d’una amor sens asuèlh.

Un libre que meritava d'èsser disponible dins la lenga del país. 

Version originala "Contes à mi-voix" de Joan-Pèire Chabròl. Revirada a l'occitan de Patric Sauzet.

Edicions Vent Terral.

Las autors:

Joan Pèire Chabròl (1925-2001) : nasquèt e moriguèt dins las Cevenas, mas visquèt longtemps dins la region parisenca ont trevèt artistas (Brassens, Ferré, Mouloudji) e escrivans (Aragon, Mac Orlan). Jornalista e dessenhaire a L’Humanité, que quitèt après l’inva­sion d’Ongria en 1956, se faguèt puèi conéisser coma escrivan (Les Fous de Dieu, la trilogia Les Rebelles o Le Canon fraternité). Amb Caminarem (1978) e Claudi Martí donèt la paraula, sovent en occitan, als vinhai­rons revol­tats. En 2000, encara e tornarmai, contava las Colères en Cévennes…

Patric Sauzet, professor emerit a l’universitat de Tolosa 2 - Joan Jaurés. Lingüista, pensa que son ròtle es pas sonque d’estudiar la lenga mas de la far viure.  Sas raices cevenòlas, l’an butat a revirar los Contes a sotavotz, primièr per sa filha, e ara, encoratjat pel quite Joan Pèire Chabròl, per escrich e per totes. 
Autor de libres coma: Conjugaison occitane (IEO Edicions), Diccionari de botgeta/Dico de poche (Yoran Embanner).